Dergide ara

Yazı başlıkları, yazar adları ve sayı adları içinde arar. Şapka ve büyük harf fark etmez: “adalet” yazınca “Adâlet” de bulunur.

Göz atın: Sayılar · Yazarlar · Arşiv

Gençlik ve Zararlı Alışkanlıklar

25. Sayı · 2012/1

2022

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

2008

2007

2006

Genç­lik, de­ği­şim ve top­lumda yer edinme dö­ne­mi­dir. Genç do­ğum­dan iti­ba­ren ba­ğımlı ol­duğu anne ve ba­ba­sın­dan ba­ğım­sız hale ge­lir­ken ar­ka­daş­la­rına bağ­la­nır ve on­la­rın bas­kı­sına açık bir hale gelir. Bu dö­nemde kim­lik ge­li­şimi ger­çek­leş­me­sinde top­lum­sal rol­ler be­lir­gin­leş­mek­te­dir.

Çocuk ilk ay­lar­dan iti­ba­ren en basit dav­ra­nış şe­kil­le­rini bile tak­lit yo­luyla ge­liş­ti­rir. Anne ve ba­bayla baş­la­yan bu tak­lit et­me­leri gi­de­rek sev­diği be­ğen­diği ve hay­ran­lık duy­duğu diğer bü­yük­lerle devam eder. Spor­cu­lar, mü­zis­yen­ler ve si­nema oyun­cu­ları genç­le­rin tak­lit et­meye en çok eği­lim gös­ter­dik­leri ki­şi­ler­dir.

Er­gen­lik ça­ğında, basın ve yayın yo­luyla ya­pı­lan rek­lam­la­rın te­siri daha fazla gö­rül­mek­te­dir. Genç­ler ar­ka­daş grup­la­rıyla bir araya gel­mek için git­tik­leri pas­tane ve ben­zeri yer­lerde sa­tı­lan za­rarlı içe­cek­ler ve alış­kan­lı­larla ta­nı­şa­bi­lir­ler.

Üni­ver­site tah­si­line baş­la­yan genç­ler çok farklı yö­re­ler­den büyük şe­hir­lere gel­mek­te­dir­ler. Lise tah­si­lini daha mu­ha­fa­za­kar örf ve adet­lere bağlı böl­ge­lerde ta­mam­la­yıp üni­ver­site kay­do­lan ta­le­be­ler ilk yıl­larda büyük, mo­dern bir kente uyum sağ­la­mak, de­ği­şik ve zor şart­larda tah­sil­le­rini sür­dü­re­bil­mek gibi pek çok du­rumla karşı kar­şıya kal­mak­ta­dır­lar. Bu farklı se­bep­ler genç­leri; daha önce kul­lan­ma­mış ol­sa­lar bile si­gara, alkol hatta uyuş­tu­rucu madde kul­lanma alış­kan­lığı edin­meye kadar gö­tü­re­bil­mek­te­dir. Bu arada büyük kent­lerde doğup bü­yü­yen genç­ler daha lise yı­la­rında dis­ko­lara gitme fır­satı bul­makta, bu­ra­larda bir­ta­kım za­rarlı alış­kan­lık­lar edin­miş ola­rak üni­ver­si­teye baş­la­mak­ta­dır­lar.

Bir ço­cu­ğun sos­yal­leş­me­sini sağ­la­yan araç­lar; ai­lesi, kom­şu­ları, oyun ar­ka­daş­ları, öğ­ret­men­leri ve kitle ile­ti­şim araç­la­rı­dır. Sos­ya­li­zas­yon top­lum açı­sın­dan bir kont­rol sü­reci ve grup ya­şa­mında dü­zen­li­lik sağ­lama yo­lu­dur. Bu an­lamda top­lum­sal­laşma hayat boyu süren bir sü­reç­tir.

Gü­nü­müzde top­lu­mun yüz ka­rası sa­yı­lan şer­li­ler, anar­şist­ler, ay­yaş­lar, mor­fin­man­lar es­rar­keş­ler… ter­bi­ye­le­rinde ihmal gös­ter­di­ği­miz ço­cuk­lar­dır. Bil­mem ki; bu­günkü ih­mal­le­ri­miz yü­zün­den yarın so­kak­la­rı­mızı ne türlü ne­sil­le­rin dol­du­ra­ca­ğını hiç dü­şün­dük mü?

Ter­biye başlı ba­şına bir gü­zel­lik­tir ve kimde olursa olsun tak­dir edi­lir. Genci geç­mi­şiyle bü­tün­leş­ti­rip ge­le­ceğe ha­zır­la­ya­cak olan iyi bir ter­biye, onu müs­tak­be­lin Ömer­leri ha­line ge­ti­re­cek­tir.

Bir mil­le­tin yük­se­lip al­çal­ması, o mil­le­tin için­deki genç ku­şak­la­rın ala­cak­ları ruh ve şuura, gö­re­cek­leri talim ve ter­bi­yeye bağ­lı­dır.

Bir mil­le­tin ge­le­ceği hak­kında ke­ha­nette bu­lun­mak is­te­yen­ler, o mil­le­tin genç­le­rine ve­ri­len ter­bi­yeye bak­sın­lar, hü­küm­le­rinde yüzde yüz isa­bet eder­ler.

İyi ar­ka­daş­lar se­çi­minde, es­ki­le­rin es­ki­me­yen şu sözü ne gü­zel­dir. “Bana ar­ka­da­şını söyle sana kim ol­du­ğunu söy­le­ye­yim.”, ”Üzüm üzüme baka baka ka­ra­rır.”, ”Gül, gül­ler ara­sında ye­şe­rir.”, “İyi ar­ka­daş, in­sanı Cen­net’e, kötü ar­ka­daş Ce­hen­nem’e gö­tü­rür.”, ”İyi ar­ka­daş, misk satan gi­bi­dir. Sana misk ver­mese de güzel ko­ku­sun­dan ya­rar­la­nır­sın. Kötü ar­ka­daş da de­mirci kö­rüğü çeken gi­bi­dir. Üze­rine kir bu­laş­masa da du­manı siner.” Evet her insan ar­ka­da­şın­dan iyi-kötü mut­laka bir şey­ler kapar.

Alış­kan­lık­lar in­sanı is­ten­me­yen nok­ta­lara sü­rük­ler, alış­kan­lı­la­rın olum­suzu in­sanı her türlü fe­la­ke­tin içine çeker. Bu kötü alış­kan­lık­lara düşen insan, bir fe­la­ke­tin içine düş­müş­tür. Alış­kan­lık­lar ira­de­nin önüne ge­çince sı­kın­tı­lar baş­la­mış­tır. Hele bir de alış­kan­lık­la­rın kö­tü­süne, bir insan müp­tela ol­muşsa, o alış­kan­lık sa­dece o ki­şiye değil, top­luma, ai­leye, en çok da kötü alış­kan­lık­lara düşen ki­şiye zarar verir.

Kö­tü­lük­le­rin en büyük he­defi genç­ler­dir. Çünkü genç­lik po­tan­si­yel bir güç­tür, bu güç en çokta art ni­yet­li­ler kul­la­nı­yor­lar. Çıkar çev­re­leri için en kolay ka­zanç genç­leri kötü alış­kan­lık sa­hibi yap­mak­tır.

Genç­li­ğin duy­gu­ları ka­ba­rık ve he­ye­can­lı­dır, atak ve ce­sur­dur, tez canlı ve ace­le­ci­dir. Genç­li­ğin gönlü boş ve ber­rak­tır, yan­lış ve ya­sak­lara karşı ar­zu­lu­dur. İsraf ve para har­ca­mayı çok sever, bu da kö­tü­le­rin iş­ta­hını ka­bar­tır. Ta­biat boş­luk kabul etmez, bu boş­luk mut­laka dol­du­ru­lur, bu boş­luğu iyi­lik­lerle dol­dur­ma­yan­lar bil­meli ki; kö­tü­lük­lerle bi­ri­leri dol­du­ra­cak­lar­dır.

Genç­li­ğin baş be­lası za­rarlı alış­kan­lık­la­rın ba­şında uyuş­tu­rucu, alkol, kumar, şans oyun­ları, esrar vs. işin ba­şında ge­li­yor. Genç­liği et­ki­le­mekte kul­la­nı­lan kadın, fuhuş, eğ­lence, moda, aşırı tü­ke­tim hırsı genç­liği fe­la­ket­ten fe­la­kete sü­rük­lü­yor.

Genç­liği sa­dece eğ­lence ola­rak gö­ren­ler büyük ya­nılgı için­de­dir­ler. Genç­liği dü­şün­ce­den, fi­kir­den, ah­laki de­ğer­ler­den uzak tut­mak en büyük kö­tü­lük­tür.

“Genç­li­ğin eğ­lence vakti ol­du­ğunu zan­ne­den­ler, ah­mak­tır. Genç­lik, ça­lı­şıp ka­zanma vak­ti­dir.” (J.B.SAY)

Genç­liği yan­lışa sü­rük­le­mek için ma­nevî ha­yat­tan uzak­laş­tır­mak ve milli kim­lik­ten ko­par­mak la­zım­dır. Bunu bilen çıkar çev­re­leri de­ğer­leri yok etmek için çe­şitli oyun­lar ser­gi­li­yor­lar.

Rah­metli Arif Nihat Asya’nın şu söz­leri kim­likli bir genç­lik için ne kadar önem­li­dir.

“Yoksa şu mer­merde Yavuz

Yoksa şu top­rakta Oğuz

Bizde yoğuz biz de yoğuz”

Türk genci bil­meli ki; Oğuz gel­di­ği­miz top­rak­ları,Yavuz inanç de­ğer­le­ri­mizi tem­sil edi­yor. Bu de­ğer­ler­den uzak­la­şınca bizim olma şan­sı­mız kal­maz. Kim­li­ğini kay­be­den bir genç­lik kul­la­nıl­maya, kötü alış­kan­lık­la­rın içine çe­kil­meye daha mü­sait hale gel­miş­tir.

Kim­lik in­sana ki­şi­lik ka­zan­dı­rır, şah­si­yet ka­zan­dı­rır, de­ğer­lere say­gıyı öğ­re­tir. Kim­likli bir genç ma­nevî de­ğer­lere bağ­lı­dır, insan ol­ma­nın hay­si­yeti ve şe­re­fini üze­rinde taşır, hak hukuk gö­ze­tir.

Kim­lik sa­hibi, ma­nevî de­ğer­lere bağlı bir gen­cin ken­dine gü­veni tam­dır. Ai­le­sine, mil­le­tine, de­ğer­le­rine bağlı, in­san­lık ai­le­sine, hu­kuka say­gılı bir genç­lik. Eği­timli, ba­şa­rılı, üre­ten, kol­la­yan, ko­ru­yan bir genç­lik. Ah­laklı, edepli, ter­bi­yeli, düş­küne ça­re­size yok­sula el uza­tan bir genç­lik.

Bugün dünya genç­liği uyuş­tu­ru­cu­nun etki ala­nında. Uyuş­tu­rucu ha­yat­ları sön­dü­rü­yor, yu­va­ları yı­kı­yor, eşler dul ço­cuk­lar yetim ve sa­hip­siz ka­lı­yor. Ba­ba­lar,an­ne­ler kan ağ­lı­yor. Ev­lerde huzur yok olu­yor.

Genç­lik bütün mil­let­le­rin ge­le­ce­ği­dir. Genç­liğe sahip çık­mak dev­let­le­rin, mil­let­le­rin, ku­rum­la­rın, ce­mi­yet­le­rin, ai­le­le­rin bi­rinci va­zi­fesi ol­ma­lı­dır.

Genç­lik çok önemli ve de­ğer­li­dir. Bu kadar önem arz eden genç­li­ğin, bir kısım şer güç­le­ri­nin ve kö­tü­le­rinde he­defi ol­ması ola­ğan­dır.

Genç­leri ye­tiş­ti­rip, eğit­mek yan­lış yol­dan kur­tar­mak­tan daha ko­lay­dır. Uyuş­tu­rucu müp­te­lası olan bir genci kur­tar­mak ne büyük bir iştir. Kötü yola düşen bir genci kur­tar­mak her in­sa­nın in­sani gö­re­vi­dir. Bir in­sanı kur­tar­mak bütün in­san­lığı kur­tar­mak gi­bi­dir.

Genç­lik bizim ge­le­ce­ği­miz, is­tik­ba­li­miz, mü­ca­dele az­mi­miz­dir. Genç­ler için her­ke­sin ya­pa­cağı bir şey­ler mut­laka var­dır.

Genç­li­ğin bu kötü alış­kan­lık­lar­dan ko­run­ması için sağ­lam bir iman, iyi bir eği­tim, ah­lakı bir an­la­yış, aile içi mut­lu­luk,saygı ve ça­lı­şan,oku­yan bir genç­lik ha­zır­la­ma­lı­yız.

Genç­li­ğin iyi veya kötü olu­şunda ai­le­nin payı inkar edi­le­mez.

Gelin, aile mu­hab­be­tini ye­ni­den tesis ede­lim.

Aşa­ğı­daki söz, genç­ler için ne güzel bir na­si­hat­tir, an­la­yana.

“Genç­li­ğinde bilgi ağa­cını dik­me­yen, yaş­lı­lı­ğında ra­hat­la­ya­cağı bir gölge bu­la­maz.”

İyi­lik güzel huylu ol­mak­tır. İn­sa­nın iyi­liği ah­laklı ol­ma­sında an­la­şı­lır. Ha­yırlı insan güzel huylu olan­dır. Allah’ın bir kim­seye ver­diği en ha­yırlı, en de­ğerli şey güzel ah­lak­tır. Allah Teala bize sev­gili Pey­gam­be­rini ta­nı­tır­ken; onun en güzel huy­lara sahip ol­du­ğunu bil­dirdi. Onu ken­di­mize örnek al­ma­mızı em­retti. Çünkü Pey­gam­ber Efen­di­miz in­san­la­rın en güzel ahlaklısıydı.Ve güzel ah­lakı ta­mam­la­mak için gön­de­ril­di­ğin­den Müs­lü­man­lar güzel ah­lakı ondan öğ­ren­dikçe onu ken­di­le­rine reh­ber edin­dikçe kötü alış­kan­lık­lara düş­mez­ler dünya ve ahi­ret sa­a­de­tine erer­ler. İn­sanı cen­nete en çok gö­tü­ren iki şey; Allah’a karşı gel­mek­ten sa­kın­mak ve güzel huy­dur.