Dergide ara

Yazı başlıkları, yazar adları ve sayı adları içinde arar. Şapka ve büyük harf fark etmez: “adalet” yazınca “Adâlet” de bulunur.

Göz atın: Sayılar · Yazarlar · Arşiv

Namaz, Hayâsızlıktan ve Kötülükten Alıkoyar

21. Sayı · 2011/1

2022

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

2008

2007

2006

“(Ra­sû­lüm) Sana vah­ye­di­len Ki­tabı oku ve na­mazı kıl. Mu­hak­kak ki namaz, ha­yâ­sız­lık­tan ve kö­tü­lük­ten alı­ko­yar. Allah’ı zik­ret­mek el­bette en büyük iba­det­tir. Allah yap­tık­la­rı­nızı bilir.”1

Hiç şüphe yok ki, in­sanı ha­yâ­sız­lık­tan ve kö­tü­lük­ten alı­ko­ya­cak olan namaz; farz, vacip, sün­net ve ada­bına ri­a­yet edi­le­rek ta­dili erkan ile (düz­gün bir şe­kilde) huşu ve huzur içe­ri­sinde kı­lı­nan na­maz­dır.

Böyle bir na­ma­zın, ruhu ul­vi­leş­ti­re­ceği ve mut­laka kö­tü­lük­ten alı­ko­ya­cağı, bu Âyet-i Ke­rime’de ve bir­çok Hadis-i Şe­rif­lerde be­lir­til­miş­tir. İyi­liğe sevk et­me­yen, kö­tü­lük­ler­den alı­koy­ma­yan bir namaz ise, İslam bü­yük­leri ta­ra­fın­dan, sırtta ta­şı­nan bir vebal ola­rak ni­te­len­di­ril­miş­tir.

Pey­gam­ber Efen­di­miz (s.a.v) şöyle bu­yu­ru­yor:

“Farz na­maz­lar mizan gi­bi­dir. Kim ki na­mazı ada­bına ri­a­yet ede­rek hak­kıyla kı­larsa mü­kâ­fa­tını da bol alır.”

Yine Pey­gam­ber Efen­di­miz (s.a.v) bu­yu­ru­yor:

“Benim üm­me­tim­den iki kişi aynı şe­kilde bir na­mazı kılar, rüku ve sec­de­leri mü­savi fakat se­vap­daki de­re­ce­leri yer ile gök arası kadar fark­lı­dır.”

Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz bu­rada na­maz­daki huşu ve hu­zura işa­ret et­miş­tir. Na­mazda huşu ve hu­zuru fazla ola­nın mü­kâ­fatı da ona göre çok­tur.

Tâdil-i Erkân’ın öne­mine dik­kat çe­ke­rek Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz şöyle bu­yu­ru­yor:

“Rükû ile secde ara­sında (ayağa kalk­mak su­re­tiyle) be­lini ve sır­tını doğ­rult­ma­yan kim­seye, kı­ya­met gü­nünde Allah (c.c) rah­met na­za­rıyla bak­maz.”

“Namaz kı­lar­ken yü­zünü sağa sola çe­vi­ren kimse, yü­zünü, Allah (c.c)’ın himar yü­züne çe­vi­re­ce­ğin­den kork­maz mı?”

Yine Pey­gam­ber Efen­di­miz (s.a.v) huşu içe­ri­sinde kı­lı­nan bir na­mazla, dik­kat edil­me­den ge­lişi güzel kı­lı­nan na­maz­la­rın du­ru­munu şöyle açık­lı­yor:

“Kim ki ab­des­tini güzel alır, na­ma­zını vak­tinde kılar, rükû ve sec­de­le­rini tam bir şe­kilde ye­rine ge­ti­rir, hu­şu­una ri­a­yet ederse, beyaz ve par­lak ol­duğu halde yük­se­lir ve (lisan-ı ha­liyle) beni mu­ha­faza et­ti­ğin gibi Allah (c.c) da seni mu­ha­faza etsin der. Kim ki ab­des­tini güzel almaz, na­ma­zını vak­tinde kıl­maz, rükû, sücud ve hu­şu­una ri­a­yet et­mezse siyah ve ka­ran­lık ol­duğu halde yük­se­lir ve (lisan-ı ha­liyle) beni zayi et­ti­ğin gibi Allah da seni zayi etsin der. Ni­ha­yet Allah Teâlâ’nın di­le­diği yere git­tik­ten sonra bir pa­çavra gibi dü­rü­lür ve o kim­se­nin su­ra­tına vu­ru­lur.”

Na­maz­la­rında ek­sik­lik ya­pan­ları Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz hır­sıza ben­ze­te­rek şöyle bu­yu­rur:

“İn­san­la­rın en kötü hır­sızı na­ma­zın­dan ça­lan­dır.”

Hz. Musa (a.s)’ya hi­ta­ben Allah (c.c) şöyle bu­yu­ru­yor:

“Mu­hak­kak ki ben, yal­nızca ben Allah’ım. Ben­den başka ilah yok­tur. Bana kul­luk et; beni zik­ret­mek için namaz kıl.”2

Bu Âyet-i Ke­rime’de kalp hu­zuru ile namaz kıl­mak em­re­dil­mek­te­dir. Na­ma­zın dı­şında ol­duğu gibi özel­likle namaz kı­lar­ken Allah (c.c) ha­tır­lan­malı. O’nun hu­zu­runda, razı ola­cağı şe­kilde em­rini ye­rine ge­tir­me­nin şuuru içinde bu­lun­ma­lı­yız. Na­mazda Allah’ı (c.c) ha­tır­la­ya­maz­sak, O’nu ne zaman ha­tır­la­ya­ca­ğız?

Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz’e hi­ta­ben Allah (c.c) şöyle bu­yu­ru­yor:

“Kendi ken­dine, yal­va­ra­rak ve ür­pe­re­rek, yük­sek ol­ma­yan bir sesle sabah akşam Rab­bini zik­ret. Ga­fil­ler­den olma.”3

Bu Âyet-i Ke­rime’de her zaman Allah’ı zik­ret­me­miz bize em­re­di­li­yor, bunun ya­nında gaf­let yasak edi­li­yor. Gaf­let, zik­rin zıd­dı­dır. Allah’ı unut­mak­tır. Allah’ı unu­tan, O’nun emir­le­rini ye­rine ge­ti­rip ya­sak­la­rın­dan uzak dur­maz. Çoğu zaman nefis ve şey­ta­nın ar­zu­suna göre ha­re­ket eder. Her zaman gaf­let­ten uzak ol­ma­mız biz­den is­te­nir­ken na­mazda dahi gaf­let­ten uya­na­maz­sak ha­li­miz nice olur?

Maûn Su­re­sinde Allah (c.c) biz­leri uya­ra­rak şöyle bu­yu­ru­yor:

“Ya­zık­lar olsun o namaz kı­lan­lara ki, onlar na­maz­la­rın­dan ga­fil­dir­ler, (na­maz­la­rını cid­diye al­maz­lar). Onlar gös­te­riş ya­pan­lar­dır; hayra da mani olur­lar.”4

Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz gaf­let­ten uzak, kalp hu­zuru ile kı­lı­nan iki rekât na­ma­zın mü­kâ­fa­tını bize şöyle açık­lı­yor:

“Dün­ya­lık­tan gön­lüne bir şey geç­me­den huzur ile iki rekât namaz kılan kim­se­nin geç­miş gü­nah­ları mağ­fi­ret olu­nur.”

Ne büyük bir müjde! Yal­nız dü­şün­me­li­yiz. Yıl­lar­dan beri kıl­dı­ğı­mız na­maz­lar içe­ri­sinde gaf­let­ten uzak huzur içe­ri­sinde kıl­dı­ğı­mız kaç rekât na­ma­zı­mız var­dır?

İba­det­ler­deki esas mak­sat, Allah’ı (c.c) ha­tır­la­mak, O’na karşı say­gılı ol­mak­tır. Bun­dan do­layı Pey­gam­ber Efen­di­miz şöyle bu­yu­ru­yor:

“Na­ma­zın farz ol­ması, hac ve tavaf ile em­re­dil­mesi, me­nâ­si­kin (iba­det­le­rin) bil­di­ril­mesi ancak Allah’ı ha­tır­la­mak ve zik­rini ikame için­dir.”

Ka­vuş­mak is­te­di­ğin Allah’a karşı gön­lünde saygı ve hey­bet ol­mazsa yap­tı­ğın iba­det­le­rin ne de­ğeri olur?

Huşu ve hu­zuru sağ­la­mak için şu dü­şün­ceyle na­maza baş­la­ma­mızı Ra­sû­lul­lah (s.a.v) Efen­di­miz bize tav­siye edi­yor:

“Namaz kıl­dı­ğın vakit (nef­sine, he­vâ­sına ve öm­rüne) veda eden (ve mev­la­sına yö­ne­len) gibi namaz kıl.”

Na­mazda huşu aza­ları da et­kisi al­tına alır. Pey­gam­ber Efen­di­miz (s.a.v), na­mazda sa­kalı ile oy­na­yan bir kişi gördü ve şöyle bu­yurdu:

“Eğer bunun kal­binde huşu ol­saydı aza­la­rında da olur ve sa­kalı ile oy­na­mazdı.”

Allah’ın (c.c) veli kul­la­rın­dan Hatem-i Esam namaz kı­lı­şını şöyle an­la­tı­yor:

“Vakit yak­la­şınca gü­zelce ab­des­timi alır, namaz kı­la­ca­ğım yere gider, orada otu­rur, ak­lımı ba­şıma alır, sonra namaz için ayağa kal­ka­rım. Kâbe’yi iki kaşım ara­sına, sı­ratı ayak­la­rı­mın al­tına, cen­neti sa­ğıma, ce­hen­nemi so­luma alır, Az­rail’i te­pemde kabul eder ve bu na­mazı öm­rü­mün sonu gel­di­ğini dü­şü­ne­rek son na­ma­zım diye kabul eder, korku ve ümit ile Âlem­le­rin Rabbi olan Allah’ın (c.c) hu­zu­runda durur, tah­kik ile tek­bir alır, ağır ağır ve ma­na­sını dü­şü­ne­rek Kur’an oku­rum, te­vazu ile rükû eder huşu ile sec­deye ka­pa­nı­rım. Na­ma­zımı ihlâs ile kı­la­rım. Ondan sonra da yine na­ma­zım olmuş mudur diye en­dişe ede­rim.”

Allah (c.c) biz­leri de huşu ve huzur içe­ri­sinde ta­dili er­kâ­nına ri­a­yet ede­rek ih­lâslı şe­kilde namaz kıl­maya mu­vaf­fak ey­le­sin! Âmin.

  1. Ankebut, 29/45 ↩︎
  2. Taha, 20/14 ↩︎
  3. A’raf, 7/205 ↩︎
  4. Maun 107/4-7 ↩︎