İmanın ve Takvanın Sigortası

Küfür, fuhuş ve ah­lak­sız­lık mik­robu sal­gın bir has­ta­lık­tan daha beter ve daha teh­li­ke­li­dir. Hem daha tez bu­la­şır hem de daha sü­ratle yay­gın­la­şır. Ger­çek bu iken ne yazık ki bir­ço­ğu­mu­zun hasta ol­ma­mak için bu bu­la­şıcı mik­rop­lara karşı gös­ter­miş ol­du­ğu­muz has­sa­si­ye­tin %1’ini bile ki­şi­nin ma­nevi ha­ya­tını ka­rar­tan, ebedi esa­rete mah­kûm eden böy­lesi çok teh­li­keli ve aman­sız mik­rop­lara karşı gös­te­re­mi­yo­ruz. Ma­a­le­sef adeta ba­lık­lama ola­rak ken­di­mizi bu teh­li­ke­nin içine atı­ve­ri­yo­ruz. Av­ru­pa­lı­laşma uğ­runa öz de­ğer­le­ri­miz hayâ ve iffet duy­gu­la­rı­mız per­va­sız ve in­saf­sızca peş­keş çe­ki­li­yor, heba edi­lip ayak­lar al­tına alı­nı­yor. Oysa her Müs­lü­man, İslam’ın dı­şında ken­di­sine ge­le­cek olan her çeşit izzet ve şe­refe hem ka­pı­la­rı­nın hem de pen­ce­re­le­ri­nin ka­palı ol­du­ğunu hay­kır­malı değil miydi? Tevbe su­re­si­nin 119. aye­tinde Allah (c.c) şöyle bu­yu­ru­yor: “Ey iman eden­ler! (Ey mü­min­ler! Ey Ümmet-i Mu­ham­med!) Allah’tan sa­kı­nın (mut­taki, mü­te­dey­yin kim­se­ler olun) ve sadık kim­se­lerle be­ra­ber olun. (Sadık kim­se­le­rin içinde ya­şa­yın ki kur­tu­luşa ere­si­niz.)” Ayet-i ke­ri­me­nin işa­re­tin­den şu an­la­şı­lı­yor: İma­nın mu­ha­fa­zası takva ve salih amel­lerle; tak­va­nın ko­run­ması ve daha yük­sek de­re­ce­lere ulaş­ması ise sadık kim­se­lerle be­ra­ber ol­makla müm­kün­dür. Takva, Kur’an-ı Kerim’de müş­tak­la­rıyla be­ra­ber 238 yerde ge­çi­yor. Takva nedir? Takva, tev­hid inan­cına uygun bir hayat ya­şa­mak­tır. Nef­sin, şey­ta­nın, insan şey­tan­la­rın, mah­lû­kun ar­zu­suna göre değil de Hâlık Teâla Haz­ret­le­ri­nin is­te­diği ve razı ola­cağı şe­kilde ya­şa­mak­tır takva. Takva, pıt­rak di­ke­nin çok ol­duğu bir yerde yalın ayak yü­rür­ken in­sa­nın ayak­la­rına diken bat­ma­ması için adeta vü­cu­du­nun her par­ça­sı­nın dik­kat ke­sil­mesi gibi ruh, be­deni terk edin­ceye kadar elini, di­lini, be­lini, gö­zünü, gön­lünü, ku­la­ğını, aya­ğını ha­ram­lara do­kun­dur­ma­ması ve öm­rünü bu şe­kilde ge­çir­meye özen gös­ter­me­si­dir.

“Şirk­ten sa­kı­nıp iman üzere öl­mek­tir takva.”1

“İs­yan­dan (her türlü fısk u fü­cur­dan) sa­kı­nıp tâat (iba­det) üzere ol­mak­tır takva.”2

“Allah’ın rı­za­sını ka­zan­mak için Allah’a layık bir kul ol­maya ça­lış­mak­tır takva.”3

“Allah takva üzere olan­larla be­ra­ber­dir.”4

“Mut­ta­ki­lere (takva üzere olan­lara) Allah (c.c) iyiyle kö­tüyü (hak ile ba­tılı, yan­lış ile doğ­ruyu, güzel ile çir­kini) bir­bi­rin­den ayırt etme özel­liği verir.”5

“Allah, tak­vası olan kim­se­nin iş­le­rini ko­lay­laş­tı­rır. Her sı­kın­tılı işine bir çıkış yolu verir. Hiç hesap et­me­diği (bek­le­me­diği) yer­den onu rı­zık­lan­dı­rır.”6

Ha­ya­tını takva üzere sür­dü­ren kim­se­nin ne bir kor­kusu ne de bir mah­zû­ni­yeti olur.

Mut­taki, ka­zan­mış ol­duğu var­lı­ğını başta insan olmak üzere diğer bütün can­lı­larla pay­la­şan, içini Hak için dı­şını da halk için süs­le­yen, her sözü din­le­yen ama söz­le­rin en gü­ze­line talip olan ve uyan, söz­le­rin en gü­ze­li­nin bütün gü­zel­leri ve gü­zel­lik­leri ya­ra­tan Allah’ın sözü ol­du­ğunu bilen ve ina­nan kim­se­dir.

Sa­dık­larla be­ra­ber olmak daimi ve sü­rek­li­lik arz eden farz bir iba­det­tir. De­nildi ki: Bu daimi far­zın ihmal edil­mesi mu­ay­yen va­kit­lerde icra edi­len farz iba­det­lere halel ge­ti­rir ve sek­teye uğ­ra­tır. Sa­dık­lar, mîsak gü­nünde ve­ri­len söze sa­da­kat ve bağ­lı­lık gös­te­ren kim­se­ler­dir. Ba­kara su­re­si­nin 177. aye­tinde sadık kim­se­le­rin va­sıf­ları (özel­lik­leri) şöyle sı­ra­la­nı­yor:

1. Allaha iman edenler.
2. Ahiret gününe iman edenler.
3. Meleklere iman edenler.
4. Kitaba (Kuran’a) iman edenler.
5. Peygambere iman edenler.
6. Sevdiği mallardan ve servetinden yakınlarına, yetimlere, miskinlere (muhtaçlara), misafirlere, ihtiyacını arz eden muhtaçlara, köle ve esirlere infak edenler.
7. Namazı (huzur ve huşu içinde dosdoğru) kılanlar.
8. Zekâtı (hakkı ile) verenler
9. Ahde vefa (ve sadakat) gösterenler
10. Sıkıntı, kıtlık, elem ve kederli zamanlarında sabredenler.

    Ayet-i kerime şöyle son buluyor: “İşte onlar (var ya) sadık ve muttakilerin ta kendileridir.”

    Hucurât suresinin 15. ayeti de şöyledir: “Şüphesiz ki müminler; Allah’a ve Rasûlüne iman eden, ondan sonra da şüpheye düşmeyen, Allah yolunda malları ile canları ile cihat edenlerdir. İşte onlar (imanlarında) sadakat gösterenlerin ta kendileridir.” Sadıklarla beraber olun. Yani Efendimiz ve sahabe-i kiramın hayatını örnek alan salih kimselerle beraber olun. İçi dışı pırıl pırıl tertemiz salih, muhlis kimselerle beraber olun. İmanlarında niyetlerinde, amellerinde, hal ve hareketlerinde, söz ve davranışlarında sadakat ve vefa gösterenlerle beraber olun. Sadık kimselerin mesleğine sülûk etmeye gayret gösterin ki Rıza-yı Bâri’ye ulaşıp kurtuluşa erenlerden olasınız. Dostlarımızı mutlaka sadık kimselerden seçmeye gayret göstermeliyiz. İmanda, niyette ve amelde sadakat göstermek ise ancak ihlasla mümkündür. Kişinin niyet ve icraatındaki sadakati; ihlas ve samimiyetine bağlıdır. Nedir ihlas? Hasan Basri’ye ihlasın ne olduğu sorulunca “Ben de aynı soruyu Hz. Huzeyfe’ye sordum.” cevabını vermiş. Hz. Huzeyfe de “Aynı soruyu ben de Efendimiz (s.a.v)’e sordum Efendimiz (s.a.v) bende Cibril-i Emin’e sordum. Cebrail (a.s)’da Aziz ve Celil olan Allah’a ihlasın ne olduğunu sorunca Allah (c.c) şöyle buyurdu: “İhlas benim sırlarımdan bir sırdır (o bir sırr-ı ilahidir ki) onu (ancak) kullarımın (arasından) sevdiğim kimselerin kalbine ilkâ ederim (bırakırım, yerleştiririm).”

    Demek ki ihlas; kalemle yazılan, dil ile ifade edilen, çarşı ve pazarda satın alınan bir şey değildir. Allah sevgisi neticesinde mümin bir kulun kalbinde yeşeren neşvünemâ bulan ve Allah’ın mümin kuluna lütfettiği, bahşettiği ilahi bir sırdır. Bu sırrın kaynağı da aşkullah, şevkullah ve muhabbetullahtır. İhlas imanın sıhhatinin şartlarındandır. İhlas ibadetin de rüknüdür. Çünkü ihlassız yapılan ibadet makbul değil merduddur. Dolayısıyla ihlas hem imanın hem de salih amellerin bir sigortasıdır.

    Fudayl b. İyâz göre: “İnsanlar için ameli terk etmek riyadır. İnsanlar için amel etmek şirktir. Allah kulunu bu iki (hastalıktan) korunması ise ihlastır.”

    Zünnûn el-Mısrî’ye göre ihlasın üç alameti vardır.

    1-İnsanların mehdini ve zammını eşit görmesi.

    2-Dünyada iken salih amellerini

    3-Ahirette de bunların sevabını unutmasıdır.

    Sehl b. Abdullah et-Tüsterî “Nefse en ağır gelen şey ihlastır. (Çünkü nefsin bunda hiçbir payı yoktur)” dedikten sonra “ ‘lâ ilâhe illallah’ diyenler çıkar lakin bunda ihlası yakalayanların sayısı azdır.” der.

    Huzeyfe el-Mar‘aşî’ye göre: “İhlas gizli ve aşikâr her yerde kulun davranışlarında değişiklik olmamasıdır.”

    Cüneyd-i Bağdâdî’ye göre: “İhlas Allah ile kul arasında öyle bir sırdır ki onu melekler bilmez ki yazsınlar. Şeytanlar bilmez ki onu ifsad etsin, nefs bilmez ki ona meyletsin.”

    Yarabbi! Biz acizleri muhsin ve muhlis kullarından ayırma, onlarla Naîm cennetlerinde buluşmayı nasip eyle. Âmin! i

    KAYNAKLAR:

    • Abdülğanî el-Meydânî, el-Lübâb fî şerhi’l-kitâb
    • Ömer Nasûhi Bilmen, Hukuk-i İslamiyye ve Istılahat-i Fıkhiyye Kamusu
    • Elmalılı Hamdi Yazır, Hak Dini Kur’ân Dili
    • Ekmelüddîn el-Bâbertî, Şerhu’l-İnâye ale’l-Hidâye

---