Dergide ara

Yazı başlıkları, yazar adları ve sayı adları içinde arar. Şapka ve büyük harf fark etmez: “adalet” yazınca “Adâlet” de bulunur.

Göz atın: Sayılar · Yazarlar · Arşiv

İrşad Mektupları (1)

57. Sayı · 2019/1

2022

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

2008

2007

2006

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

وَبِهِ التَّوْفِيقُ وَهُوَ الْمُسْتَعَانُ وَبِهِ الثِّقَةُ وَعَلَيْهِ التُّكْلاَنُ

الْحَمْدُ ِللهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

وَالصَّلاَةُ وَالسَّلاَمُ عَلَى سَيِّدِ الْعَالَمِينَ

وَعَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِينَ

وَمَنْ تَبِعَهُمْ بِإِحْسَانٍ إِلَى يَوْمِ الدِّينِ

Rahman ve Rahîm Allah’ın (c.c) adıyla

Âlemlerin Rabbi olan Allah’a (c.c) hamd olsun.

Âlemlere rahmet olarak gönderilen

Hz. Muhammed Mustafa’ya (s.a.v),

âline ve ashâbına ve Ona (s.a.v) tâbi olanlara

selâm olsun.

Muh­te­rem kar­deş­le­rim,

Allah Teâlâ’nın (c.c), mah­lû­katı yok­luk âle­min­den var­lık âle­mine gön­der­me­siyle irşad va­zi­fesi de baş­la­mış oldu.

Zer­re­den kü­reye canlı ve can­sız bütün var­lık­lar ilâhi irşad em­rine itâat et­tik­leri için yok­luk­tan var­lık hâ­line ge­ti­ri­le­rek bu âleme gön­de­ril­miş­tir.

Yok­luk âle­minde Allah Teâlâ (c.c) Haz­ret­le­rine ita­at­siz­lik asla dü­şü­nü­le­me­ye­ceği halde Allah Teâlâ (c.c) Haz­ret­leri on­lara:

  • Varlık âleminde Benim irâdeme teslim olarak mı hareket edeceksiniz yoksa Ben sizi mecburi bir şekilde itaat mi ettireyim, buyurur. Bunun üzerine bütün varlıklar:
  • Biz ilâhi irâdeye teslim olduk. Sen nasıl dilersen öyle olur. Senin dilemediklerin ise asla gerçekleşmez, dediler.1

Kıy­metli kar­deş­le­rim,

Kâ­i­natta Allah Teâlâ’nın (c.c) koy­duğu ni­zama ri­a­yet eden var­lık­ları ve bu var­lık­la­rın ha­re­ket­le­rini dü­şün­dü­ğü­müz vakit; ilâhi irâ­deye tes­li­mi­ye­tin bu var­lık­lara ne büyük men­fa­at­ler sağ­la­dı­ğını, on­la­rın oluş­tur­duğu top­lum­larda ne büyük huzur ve sa­a­det mey­dana ge­tir­di­ğini gö­rü­rüz. Kâ­i­nat­taki canlı can­sız bütün var­lık­la­rın bir­bir­le­riyle ir­ti­bat­la­rına ve bir­bir­le­rine yar­dımcı ol­ma­la­rına şahit olu­ruz.

Gelin on­lar­dan bi­rini dü­şü­ne­lim: Güneş.

Kâ­i­nat­taki bütün var­lık­la­rın, gü­ne­şin var­lı­ğına duy­duk­ları ih­ti­yacı bi­lir­ce­sine ir­ti­bat­la­rını nasıl temin et­tik­le­rini, gü­ne­şin on­lara Allah’ın (c.c) iz­niyle nasıl hayat bah­şet­ti­ğini, canlı-can­sız, akıllı-akıl­sız var­lık­la­rın ve bit­ki­le­rin ona ne büyük bir ih­ti­yaç duy­du­ğunu he­pi­miz görür ve bi­li­riz.

Kar­deş­le­rim,

Kâ­i­na­tın ger­çek mu­al­limi olan Âlem­le­rin Rabbi Allah Teâlâ (c.c) Haz­ret­leri bu var­lık­la­rın ka­bi­li­yet­le­rine fay­dalı olma ve fay­da­lanma ka­bi­li­yeti koy­muş­tur. Bu var­lık­lar âlem­le­rin ya­ra­tıl­dığı andan bu yana ih­ti­yaç­la­rını ve baş­ka­la­rına sağ­la­ya­cak­ları fay­dayı asla unut­ma­mış­lar­dır.

Bu nizam ve in­ti­zam ta­bi­atta var olan bit­ki­ler, canlı ve can­sız diğer var­lık­lar için bir huzur ve sa­a­det kay­nağı ol­duğu gibi akıl sa­hibi olan in­sa­noğlu için de en büyük huzur ve sa­a­det kay­na­ğı­dır.

Kar­deş­le­rim,

Bu ha­ki­kat­leri mü­şâ­hade edip dü­şün­mek ve kendi se­vi­ye­si­nin al­tın­daki akıl­sız, şu­ur­suz var­lık­lar se­vi­ye­sine düş­me­mek in­sa­nın akıllı ol­du­ğunu ispat eden en önemli de­lil­dir.

Bütün bu ha­ki­kat­leri dü­şü­ne­me­yen­le­rin ve ilâhi irâ­deye tes­li­mi­yet­ten nasıl bir huzur ve fayda elde ede­bi­le­ce­ğini idrak ede­me­yen­le­rin ise ya­ra­tıl­mış var­lık­la­rın en şer­lisi ve diğer var­lık­lar için de za­rar­lı­la­rın en za­rar­lısı ol­du­ğunu unut­ma­yı­nız.

Kâ­i­nat­taki bu var­lık­ları ve on­la­rın nizam ve in­ti­za­mını gör­düğü halde dal­dık­ları gaf­let­ten uya­na­ma­yan­lar şer üze­rinde adeta bir­bir­leri ile ya­rı­şır­lar. Bu ya­rış­maya ka­tı­lan­lar her yıl, her ay, her gün, her saat değil de her an ve her ne­fes­le­rinde şer­li­le­rin en şer­lisi olma mü­ca­de­lesi ve­re­rek Allah Teâlâ’nın (c.c) bu­yur­duğu “…onlar ekini nefsi ve nesli ifsad eder­ler.” hük­mü­nün mu­ha­tabı olur­lar.

Kar­deş­le­rim,

Ma­a­le­sef, in­san­lık âlemi fe­lâ­kete sü­rük­len­di­ğini fark edip ken­di­sini ya­ra­tı­lış ga­ye­sine ulaş­tı­ra­cak olan âlem­ler ay­na­sına bak­mayı ve bakıp da uyan­mayı dü­şü­ne­mez bir hâle gel­miş­tir.

As­lıyla akıllı olan in­sa­noğlu dü­şün­me­li­dir ki top­ra­ğın al­tın­daki tohum zer­re­cik­leri ken­di­le­rine -Allah’ın (c.c) iz­niyle- hayat bah­şe­den gü­ne­şin ha­ra­re­tini his­se­dince ha­re­kete geçip sak­lan­dık­ları o sert top­ra­ğın al­tın­dan, gü­ne­şin ha­ra­re­tin­den daha fazla fay­da­lan­mak için top­rağı ya­ra­rak yu­ka­rıya doğru iler­le­meye baş­lı­yor­lar.

Bu yol­cu­luk­ları es­na­sında dü­şü­yor kal­kı­yor­lar, sa­rı­la­cak bir dal veya ken­di­le­rini yük­sel­te­cek bir çare arı­yor­lar. Bu­lunca da ona sa­rı­la­rak hayat bah­şe­den gü­neş­ten her yö­nüyle fay­da­la­na­rak ken­di­le­rine bah­şe­di­len ka­bi­li­yet ve gücü son kı­rın­tı­sına kadar kul­la­nı­yor­lar.

Baş­ka­la­rı­nın göl­gesi al­tında kal­ma­mak için zaman zaman eğ­ri­lip doğ­ru­lu­yor, bazen de çıkış yolu bu­la­ma­ya­rak ayak­lar al­tında sü­rü­nüp du­ru­yor­lar.

İşte bütün bu ha­di­se­lere bakıp ibret ala­rak ak­lını kul­la­na­ma­yan­lara, bu ha­ki­kat­leri his­set­mek için dü­şü­ne­me­yen­lere, “Siz­ler var­lık­la­rın en şer­li­le­ri­si­niz!” de­nil­di­ğinde ise da­rı­lır­lar. Hâl­buki da­rıl­maya dahi hak­ları ol­ma­dı­ğını bir dü­şün­se­ler belki de uya­nışa ge­çe­bi­lir­ler.

Çünkü gü­ne­şin ha­ra­re­tin­den ta­ma­men mah­rum kalan bir ağa­cın meyve ve­re­me­ye­ce­ğini is­pata ih­ti­yaç yok­tur. Ama bir dü­şün­se­ler…

Kar­deş­le­rim,

Gü­ne­şin ha­ra­re­tine ka­vuş­mak için en­gel­leri aşa­rak ka­bi­li­ye­tinde saklı olan mey­veyi dal­la­rında sunan ağaç­lar, çi­çek­leri üze­rinde ba­rın­dı­ra­rak et­rafa güzel ko­ku­lar yayan bit­ki­ler asıl ga­ye­le­rine ka­vu­şur­lar.

İn­san­lar da kendi se­vi­ye­le­rinde hiz­met gö­rev­le­rini ta­mam­la­yıp dal­la­rın­daki ihsan sı­fa­tı­nın te­cel­lisi olan mey­ve­le­rini in­san­lara uza­tan ağaç­la­rın, in­san­lık âle­mine nasıl hiz­met­kâr ol­duk­la­rını dü­şü­nünce ilahi ira­deye tes­lim ol­ma­nın ne kadar za­ruri bir ih­ti­yaç ol­du­ğunu öğ­re­nir­ler.

Artık biz­ler de or­man­larda, ağaç­la­rın göl­ge­sinde kalan fi­dan­la­rın çöp ha­line ge­le­rek yok olu­şunu dü­şü­ne­rek ak­lı­mızı ba­şı­mıza top­la­ya­lım.

Ancak o zaman nasıl, var­lık­la­rın en şe­ref­lisi ola­bi­le­ce­ği­mizi kav­ra­rız.

Kar­deş­le­rim,

Bi­li­niz ki; bi­ri­leri yü­zünü ilâhi irâde gü­ne­şine çe­vi­re­rek Allah Teâlâ’nın is­te­diği şe­kilde ya­şa­yıp Rab­bine ka­vu­şu­yor, bi­ri­leri de ilâhi ira­de­den yüz çe­vi­re­rek Rab­bi­nin Kah­hâr sı­fa­tı­nın te­cel­li­le­rine mu­ha­tap olu­yor.

Gü­ne­şin de ken­di­sine muh­taç olan bütün eş­yaya hiz­met etmek için nasıl dönüp do­laş­tı­ğını dü­şün­mek üzere söz­le­ri­mizi sona er­di­rir­ken; var­lık­la­rın gü­ne­şin ha­ra­re­tine ka­vu­şa­rak ha­yat­la­rını devam et­ti­re­bil­dik­le­rini an­la­dı­ğı­mız kadar, akıllı var­lık­la­rın da ilâhi ira­deye ka­vuş­makla var ola­ca­ğını an­la­mayı Rab­bi­min biz­lere nasip bu­yur­ma­sını niyaz ede­rim.

Rab­bim, ilâhi ira­deye itaat ar­zu­sunu kal­bi­mize ilka ey­le­sin…

Allah’ın (c.c) rah­met ve be­re­keti; ilâhi ira­deye tes­lim olan­la­rın üze­rine olsun.

  1. Bknz. Fussilet, 41/11. ↩︎
  1. Merhum Ahmed Yaşar Hocaefendi tarafından, ↩︎