Dergide ara

Yazı başlıkları, yazar adları ve sayı adları içinde arar. Şapka ve büyük harf fark etmez: “adalet” yazınca “Adâlet” de bulunur.

Göz atın: Sayılar · Yazarlar · Arşiv

Yegâne Huzur ve Saadet Kaynağı İbadetlerimiz

14. Sayı · 2009/2

2022

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

2008

2007

2006

Bizi Rabb’imize yak­laş­tı­ra­cak, rıza ve sev­gi­sini ka­zan­dı­ra­cak, ni­met­le­ri­nin şük­rüne ve­sîle ola­cak, gönül hoş­luğu ve­re­rek hu­zura ka­vuş­tu­ra­cak ma­nevi de­vâ­lar­dan biri de hiç şüp­he­siz iba­det­le­ri­miz­dir.

Yüce Rabb’imiz ka­tın­daki değer ve kıy­me­ti­miz ancak duâ ve iba­det­le­ri­mizle müm­kün­dür. Çünkü hayat ve iba­det reh­be­ri­miz Kur’an-ı Kerim’de şöyle buy­rul­muş­tur:

“De ki: Duâ ve iba­de­ti­niz ol­ma­saydı Rabb’im size değer verir miydi?” (Fur­kan 25/77)

İman ve İslam’ın teh­li­keye düş­tüğü, ahlâk ve fa­zi­le­tin yok edil­diği, her çeşit gü­naha ka­pı­la­rın ar­dına kadar açıl­dığı bu asırda tak­vaya sa­rıl­malı, farz­ları edâ et­meli, ha­ram­lar­dan sa­kın­malı, iba­det ve du­â­larla Rabb’imize sı­ğın­malı ve bizi her çeşit şer ve gü­nah­tan uzak­laş­tı­ra­cak, her türlü hayır ve iyi­liğe ulaş­tı­rıp Cen­ne­tine ka­vuş­tu­ra­cak olan Rabb’imi­zin yar­dı­mını di­le­me­li­yiz.

Bu İlâhi yar­dımı hak etmek için de önce ken­di­mizi ya­ra­tı­lış ga­yesi olan kul­luk ve iba­detle Rabb’imize ta­nıt­ma­lı­yız.

Ni­te­kim günde beş vakit, her re­katta Yüce Rabb’imize: “Ancak Sana kul­luk ve iba­det eder ve yal­nız Sen­den yar­dım di­le­riz. (Fatiha:1/5) diye söz ve­ri­yo­ruz ve Allah’ın yar­dı­mı­nın O’nun di­nine, bi­ri­cik Ha­bibi Efen­di­miz aley­his­se­lâm’a hür­met ve hiz­metle ka­za­nı­la­ca­ğına bir Kur’an hükmü ola­rak ina­nı­yo­ruz. Çünkü söz­le­rin en gü­zeli Kur’an-ı Kerim’de şöyle buy­rul­mak­ta­dır:

“Allah’ın mü’min­lere yar­dımı hak­tır.”(Rum:47)

“Siz Allah’ın di­nine yar­dım eder­se­niz, Allah da size yar­dım ede­cek­tir.” (Mu­ham­med:7)

Hiç şüp­he­siz her çeşit hayra ulaş­mak ve bütün kö­tü­lük­ler­den uzak­laş­mak ancak Allah’ın yar­dı­mıyla müm­kün­dür.

Şunu da bil­me­li­yiz ki üze­ri­mize farz olan ilim­leri, İlâhi hü­küm­leri öğ­ren­me­di­ği­miz müd­detçe farz­ları hak­kıyla ye­rine ge­ti­re­mez, ha­ram­lar­dan ka­çı­na­maz ve nâ­file iba­det­leri îfâ ede­rek Rabb’imi­zin sevgi ve rı­za­sını ka­za­na­ma­yız. Bu ne­denle önce ilim öğ­ren­me­miz, ilme sa­rıl­ma­mız, takva dü­şün­cesi ile ya­şa­ma­mız ve ihsan şuuru ile amel et­me­miz ge­re­kir. Ni­te­kim Sul­tân-ı En­biyâ Efen­di­miz şöyle bu­yur­muş­tur:

“İhsan: Allah’a, O’nu gö­rü­yor­muş­sun gibi iba­det et­men­dir. Her ne kadar sen O’nu gö­re­mez­sen de şüp­he­siz O seni gör­mek­te­dir.” (Bu­hari, İman, 37)

“Her bir Müs­lü­man erkek ve kadın üze­rine dini ilim­leri, ilahi hü­küm­leri öğ­ren­mek

farz­dır.” (İbn Mâce, Mu­kad­dime, 17.)

“Allah kimin için hayır di­lerse o kim­seyi dinde fakih/derin an­la­yış ve ilim sa­hibi kılar.” (Bu­harî, Müs­lim)

Biz ön­ce­likle Rabb’imiz ta­ra­fın­dan Müs­lü­man­lar­dan olmak, Kur’an-ı Kerim oku­mak ve Cenâb-ı Hakk’a hâ­li­sâne duâ, iba­det ve kul­luk yap­makla em­ro­lun­duk. Şu halde bize düşen; ihlâs ve sa­mi­mi­ye­tin sö­zünü eden değil de, özüne inen, o üstün me­ziy­yetle Rabb’ine yö­ne­len, gü­ve­nen, rı­za­sını gö­ze­ten ve se­ve­rek iba­det yapan mü’min­ler­den ol­mak­tır. Çünkü Fahr i-Kâ­i­nat aley­his­sa­lâtü ve’s-selâm Efen­di­miz, il­miyle amel eden, takva dü­şün­ce­sine sahip, sa­mimi mü’min­le­rin helak ol­mak­tan kur­tu­la­cak­la­rını haber ver­mek­te­dir. (bkz. Keşfu’l-Hafâ, 2/378 Hadis nu: 2796)

Ni­te­kim bu husus Söz­le­rin En Gü­ze­linde şöyle açık­lan­mış­tır:

“Ben Müs­lü­man­lar­dan ol­makla ve Kur’ân oku­makla em­ro­lun­dum.” (Neml, 27/91-92)

 (Ey Ha­bi­bim! Mü’min­lere) de ki: Ben, dini Allah’a hâs kı­la­rak, yal­nız O’na hâ­li­sâne iba­det ve kul­luk et­mekle em­ro­lun­dum. (Zümer, 39/11)

“Hal­buki onlar sa­dece Allah’a, O’nun di­ninde ihlas ve sa­mi­mi­yet er­bâbı ola­rak iba­det ve kul­luk et­mekle em­ro­lun­muş­lardı.” (Bey­yine, 98/5)

İba­dette esas olan se­ve­rek iba­det yap­mak ve ih­lasa sa­rıl­mak­tır. Yani iba­deti ancak ve ancak Allah rı­zası için yap­mak­tır.

İn­sa­nın ya­ra­tı­lış ga­yesi de, Yüce Allah’ı bilip ta­nı­ması, O’na iba­det ve kul­lukta bu­lun­ması ve

ver­diği ni­met­lere şük­ret­me­si­dir. Çünkü Kur’an-ı Kerim’de şöyle buy­rul­mak­ta­dır:“Ben cin­leri ve in­san­ları; ancak Bana iba­det ve kul­luk et­sin­ler diye ya­rat­tım.” (Za­ri­yat: 51/56.)

Cenâb-ı Allah’a iba­det ve kul­luk insan için en yüce makam, en büyük şeref ve sa­a­det­tir. Çünkü Allah’a kul­luk; tam ve mut­lak hür­ri­yet­tir.

Kul­luk; Allah’ın her tak­di­rine rıza gös­ter­mek, İlâhi sı­nırı mu­ha­faza etmek, bütün emir­le­rini te­red­düt­süz ye­rine ge­tir­mek ve ya­sak­la­rın­dan iti­raz­sız ka­çınma çaba ve gay­re­ti­dir. (bkz. Prof. Dr. Osman ÖZTÜRK, Müs­lü­ma­nın De­ğiş­mez Mes­leği KULLUK, Rağ­bet Ya­yın­ları)

En büyük sa­a­det ve şeref Cenâb-ı Hakk’a kul Resûl-i Ekrem aley­his­sa­lâtü ve’s-selâm Efen­di­miz’e ha­kiki ümmet ola­bil­mek­tir. Bu şu­urla ya­şa­mak, tâat ve iba­de­tini inan­cına şahit tut­mak ve Efen­di­miz’in sün­net ha­ya­tını örnek ala­rak Şe­fâ­a­tini ka­za­na­bil­mek­tir.

İba­det ise; Allah’ı ta’zim su­re­tiyle, hâlis ni­yete bağlı ola­rak ve em­re­dil­diği şe­kilde ya­pı­lan taat ve Allah’ın hoş­nut ola­cağı amel­dir. Buna göre yüce Rabb’imi­zin ve Pey­gam­be­ri­mi­zin bütün emir­le­rini ye­rine ge­tir­mek iba­det ol­duğu gibi; ya­sak­la­rın­dan ve haram kıl­dık­la­rın­dan sa­kın­mak da birer iba­det­tir.

Allah’ın hak dini İs­la­mi­ye­tin bütün emir ve ya­sak­ları, iba­det esas­ları iki ci­ha­nın huzur ve sa­a­det kay­nağı ol­duğu ise bi­li­nen bir ger­çek­tir.

Yu­ka­rı­daki ta­ri­fi­miz­den de an­la­şı­la­cağı üzere, İslam her şeyde mü­kem­mel­lik is­te­diği gibi iba­de­tin de se­ve­rek, ih­lasa sa­rı­la­rak, Pey­gam­be­ri­mizi örnek ala­rak mü­kem­mel ya­pıl­ma­sını ve Hakk’ın rı­za­sına şayan ol­ma­sını ister.

Bizi Rabb’imize yak­laş­tı­ra­cak, rı­za­sına ulaş­tı­ra­cak ve hu­zura ka­vuş­tu­ra­cak iba­det­le­ri­mi­zin bir kıs­mını şöyle sı­ra­la­ya­bi­li­riz:

Gaf­let­siz namaz, gıy­bet­siz oruç, başa kak­ma­sız sa­daka, gös­te­riş­siz hac, Kur’an oku­mak, Allah’ı usan­mak­sı­zın zikr etmek, helâl rızık ka­zan­mak, sa­mi­mi­yetle duâ etmek, Müs­lü­man­la­rın hak­la­rını ko­ru­mak, kar­deş­lik hu­ku­kunu gö­zet­mek, iyi­liği emir ve kö­tü­lük­ten neh­yet­mek, her ha­linde Pey­gam­be­ri­miz (s.a.v)’i örnek alıp sev­mek, sün­ne­tine uymak, O’na can u gö­nül­den salât u selâm ge­tir­mek. (bkz. İmam-ı Ga­zali, el-Er­baîn)

Cenâb-ı Hakk, takvâ sa­hibi kul­la­rı­nın duâ ve iba­det­le­rini ka­bule şayan kı­la­ca­ğını, sev­diği bu kul­la­rına dün­yada huzur, sa­a­det ve be­re­ket ka­pı­la­rını aça­ca­ğını, ahi­rette ise on­ları cen­ne­tine ko­ya­ca­ğını ise söz­le­rin en gü­zeli Kitab-ı Mübîn’inde bize şöyle haber ver­mek­te­dir:

“Allah Teala, ancak müttakî/takvâ sa­hibi olan­la­rın duâ ve iba­de­tini kabul eder.” (Maide,5/27)

Diğer bir Âyet-i Ce­lile ise şöy­le­dir:

“Ey in­san­lar! Sizi ve siz­den ön­ce­ki­leri ya­ra­tan Rabb’inize iba­det ve kul­luk edin, ta ki takva sa­hibi ola­sı­nız.” (Ba­kara, 2/21)

Yüce Rabb’imiz­den biz­lere takva dü­şün­ce­sini, iba­det ve taat sev­gi­sini lüt­fet­me­sini Pey­gam­be­ri­mi­zin şu du­â­sıyla di­le­me­li­yiz:

“ Allah’ım! Gü­nahla ara­mıza engel ola­cak kadar Allah kor­ku­sun­dan bize bir hisse ver.

Bizi Cen­net’ine ulaş­tır­mana sebep ola­cak ibâ­det ve tâ­at­ten bir hisse ver.

Bize dün­ya­nın mu­sî­bet­le­rini ha­fif­le­tip ko­lay­laş­tı­ra­cak yakîn de­re­ce­sinde güçlü bir iman, kesin bir inanç nasîb eyle.” (Tir­mizî: De­a­vât 80 )

Cenâb-ı Hakk’ın rı­za­sı­nın ne vakit ve hangi amel ve iba­dette bu­lun­duğu bi­lin­mez. Kul, Yüce Rabb’inin sevgi ve rı­za­sını ka­zan­mak için, ya­şa­dığı müd­detçe bu amel ve iba­det­leri gücü nis­pe­tinde, gönül hoş­luğu içe­ri­sinde ve halis bir ni­yetle ye­rine ge­ti­rir de ima­nı­nın şa­hit­leri kılar.

Pey­gam­ber Efen­di­miz, Allah Teâla’nın biz kul­la­rı­nın kalp­le­rine, güzel hal­le­rine amel ve iba­det­le­rine ba­ka­ca­ğını haber ver­mek­te­dir. (bkz. Müs­lim: Birr, 34)

Amel ve iba­det­ler güzel hâl ile te­miz­le­nir, hal­ler de amel ve iba­det­lerle be­re­ket­le­nir ve devam et­ti­ril­miş olur. Amel ve iba­det­ler bı­ra­kı­lırsa hal­ler de kal­maz, ni­met­ler art­maz, kulu Rabb’ine yak­laş­tı­ra­cak, ba­ğış­lan­ma­sına ve­sile ola­cak güzel hâl ve amel­ler de bu­lun­maz.

Ni­te­kim Kur’an-ı Kerim’de şöyle buy­rul­muş­tur:

“Şüp­he­siz ki, bir top­lum, kendi öz­le­rin­deki güzel hâl ve ah­lâkı de­ğiş­ti­rip boz­ma­dıkça, Allah da on­lara ver­diği ni­meti de­ğiş­tir­mez.” (Ra’d:13/11)

Cenâb-ı Hakk ta­ra­fın­dan mükerrem/üstün kı­lı­nan in­sa­nın ya­ra­tı­lış ga­yesi Yüce Rabbi’ne iba­det ve kul­luk ede­rek rı­za­sını ka­za­nıp iki ci­handa da izzet, huzur ve sa­a­dete eriş­me­si­dir.

Mü’min, bu şeref ve sa­a­dete ka­vuş­mak için Allah’ın di­nine hiz­met eder. Hz. Pey­gam­be­rin ema­net­le­rine sahip çıkar. Ya­ra­tıl­mış­la­rın ve in­san­la­rın hak­la­rını gö­ze­tir. Nef­sine karşı iş­le­nen suç­ları hoş görür, ba­ğış­lar ve öf­ke­sini yutar. Mü’min kar­de­şini ken­dine ter­cih edip önde tutar.

Kesin bir inanç, salih amel ve iba­det; güzel bir ha­ya­tın, şeref ve sa­a­de­tin kay­nağı ol­duğu Kur’an-ı Kerim’de şöyle açık­lan­mak­ta­dır:

“Erkek olsun, kadın olsun, her kim mü’min ol­duğu halde salih amel iş­lerse, ona bu dün­yada mut­laka hoş, tatlı ve güzel bir hayat ya­şa­tı­rız. (Nahl:16/97)

Kur’an’ı dış­la­yanı, salih amel ve iba­det­ten uzak­la­şan kim­seyi ha­ya­tın sık­ması Rabb’imi­zin şu ifa­de­siyle hak­tır:

 “Her kim benim zik­rim­den (Kur’an’a uymak ve iba­det yap­mak­tan) yüz çe­vi­rirse, ona dar bir geçim var­dır.” (Taha, 20/124)

Şu halde imanla, iba­detle, Allah’ı zik­ret­mekle, Kur’an oku­makla ve Efen­di­miz aley­his­sa­lâtü ve’s-selâm’a salât u selâm ge­tir­mekle ruh­lar do­yu­ru­lur, vic­dan­lar arın­dı­rı­lır ve gö­nül­ler ci­la­la­nır da fert ve top­lum­lar güven ve hu­zura ka­vu­şur.

Zi­kir­le­rin en ha­yır­lısı Ke­lime-i Tev­hid’dir ki o aynı za­manda Urvet’ül-Vüskâ/kopması müm­kün ol­ma­yan en sağ­lam kulp’tur. (Ruh’ul Beyân, 1/265.)

İlahi ikram gün­leri ve arınma va­kit­leri olan Recep, Şaban ve Ra­ma­zan ay­la­rında Ke­lime-i Tev­hid ile meş­gul ol­makta üstün fa­zi­let ve be­re­ket var­dır.

Recep ayı gir­di­ğinde Habib-i Ekrem sal­lal­lahu aleyhi ve selem Efen­di­miz şöyle duâ eder­lerdi:

“Ey Rab­bim! Bize Receb’i ve Şa’ban’ı mü­bâ­rek kıl ve bizi Ra­ma­zan’a ulaş­tır.” (İbn Han­bel, Müs­ned, 1/259.)

Pey­gam­ber Efen­di­miz’in, Ra­ma­zan-ı Şerif’in dı­şında en çok bu ay­larda oruç tut­tuğu ri­va­yet edil­mek­te­dir. Biz­lere de düşen bu ay­larda Pey­gam­be­ri­miz’in sün­net ha­ya­tını öğ­re­ne­rek ya­şa­dı­ğı­mız gün­leri O’nun nu­ruyla ay­dın­lat­mak, O’nu örnek almak, Efen­di­miz’in sem­tine doğru hoşça esen rüz­gar­lar ile saygı, sevgi, selâm ve öz­le­mi­mizi dile ge­tir­mek, oruç tut­mak, Kur’an-ı Azi­müş­şân’ı gönül ve ruh­la­rı­mıza sin­dir­mek, Müs­lü­man kar­de­şini unut­ma­mak, derdi ile dert­len­mek, hak­kını gö­zet­mek, Cenâb-ı Hakk’ı zik­ret­mek, ha­yatı müs­lü­manca ya­şa­mak, gö­nül­leri İslam’a mey­let­tir­mek, bu yolda ça­lış­mak…, hem nasıl? Can­larla, baş­larla; seher vak­tinde Allah’a yal­var­mak, is­tiğ­farda bu­lun­mak, duâ ve iba­det ermek, göz­yaşı dök­mek ve şu ve­cize ile ken­dini he­saba çek­mek:

Kim ki hubb-i Hakk’ı da’va eyledi,

Geceler uyuduysa yalan söyledi.

Hele bu za­manda Allah’a taat ve iba­detle bü­yü­yen genç ola­bil­mek en büyük bah­ti­yar­lık­tır.

Cenâb-ı Hakk, dünya lez­zet­le­rini ve eğ­len­ce­sini terk edip de genç­liği ile be­ra­ber Allah’ın taat ve iba­de­tine yö­ne­len genci “sen benim ya­nımda bazı me­lek­le­rim gi­bi­sin” diye tal­tif et­mek­te­dir. (bkz. Tir­mizi, Zühd, 53; Tuh­fetü’z-Za­ki­rin. 241)

Tek te­sel­li­miz; Hakk Teala Haz­ret­le­rine kul­luk ve iba­det bor­cu­muzu la­yı­kıyla ye­rine ge­ti­re­me­di­ği­mizi iti­raf ile O’nun şu İlahi müj­de­sine sı­ğın­mak­tır:

“Ha­bi­bim kul­la­rıma haber ver ki, şüp­he­siz Ben çok ba­ğış­la­yı­cı­yım, çok mer­ha­met­li­yim.” (Hicr:49)

Ey Rabb’imiz! Bize, pe­ri­şan ha­li­mizi der­le­yip to­par­la­ya­cak, Sana yak­laş­tı­ra­cak, sevgi ve rı­zana ulaş­tı­rıp Cen­ne­tine gö­tü­re­cek iba­det ve ta­at­ten bir hisse ver. Âmin.